«Уйғур авази» гезити, 17 сентябрь 2015 ж.

Рустәм Ниязов: Биз, уйғурлар, әсли сәнъәткә толиму йеқин хәлиқ. Амма бүгүнки таңда әйнә шу сәнъитимизниң мәлум дәриҗидә тиҗарәткә айлинип кетиши вә айримларниң «Мән нахша ейталаймән» яки «Мән сәнъәткар» дәпла, сәһнә төригә чиқип, йәккә концертларни уюштуруватқанлиғи көпчилигимизни ойландуруватқанлиғи һәқиқәт. Немила демәйли, бу ховуплиқ әһвални бир қәдәр йолға селиш йолида жүргәнләрму йоқ әмәс. Шуларниң бири, кейинки вақитларда талантлиқ яшлиримизни чоң сәһниләргә елип чиқип, уларниң һәртәрәплимә өсүшигә имканийәт яритиватқан «Пәрваз» иҗрачилар бирләшмиси асасчилириниң бири талантлиқ нахшичи һәм композитор Рустәм Ниязовтур https://parvaz.kz/index.php/2012-04-11-15-27-23. Йеқинда биз униңға беваситә «Дияр» топиға мунасивәтлик вә жуқурида тәкитләнгән әһвал һәққидә өзимизни ойландуруп жүргән бирмунчә соаллар билән мураҗиәт қилдуқ.

— Рустәм, сөһбитимизни «Диярдин» башлисақ. Силәр сәнъәт мухлислирини пат-пат өзәңларниң концертлириңлар билән хошал қилип келивататтиңлар. Амма узақ болди, немишкиду «җим» болуп кәттиңлар…

— Һәқиқәтәнму 2013-жили Ө.Жолдасбеков намидики Студентлар сарийида қоюлған йәккә концертимиздин кейин тамашибинлар билән учрашмидуқ. Лекин бу бизниң ишимизниң тохтап қалғанлиғидин далаләт бәрмәйду. Өзәңларға мәлумки, әйнә шу он жиллиқ һесават концертимиз «җанлиқ авазда» өтти. Бирақ һәржили әшундақ концерт қоюш мүмкин әмәс. Андин кейин биз «Дияр» топи иҗра қилинидиған нахшиларға алаһидә етивар беримиз, йәни сүпәтлик һәм кәспийләр тәрипидин ишләнгән нахшилиримизни тамашибинлиримизға йәткүзүш тәрәпдари. Мошу йәрдә шәхсән мениң үчүн күчлүк сәнъәткар-тәңқитчи Абләһәт Исламовниң «Бир айда хуни йоқ йүз нахша язғандин, бир жилда көпчилик сөйүп тиңшайдиған бир нахша язған әвзәл» дегән сөзи ядимға келиватиду. Қисқиси, мән һәвәскар композитор сүпитидә бу қаидигә көпирәк әмәл қилимән.

— Йеқин-арида тамашибинларға атиған соғаңлар барму?

— Һазирчә мухлислиримизға йәккә концертимизниң дискисини тәйярлаватимиз. Бу иш бизгә хелила еғирға чүшүватсиму мухлислиримизниң әйнә шу концертниң видео нусхиси билән үз көрүшидиғанлиғини вәдә қилимән.

— Байқишимизчә, һазир биздә йәккә концертларни қойидиған «сәнъәткарлар» сепи толиму көпийип кәткәндәк…

— Бу заман тәливиму яки башқа нәрсиләрниң тәсириму билмидим, бизниң сәнъитимиздә мошундақ әһвалниң орун еливатқанлиғи раст. Ечинарлиғи, йәттә яштин йәтмиш яшқичә болғанларниң һәммиси «нахшичи» атилип, қоюлуватқан концертлиримиз (ханим-қизлар хапа болмас дәп ойлаймән), аялларниң чейиғила охшап кәтти. Ейтиливатқан нахша, челиниватқан сазлар, һәрбир концертта қайтилиниватқандин ташқири, уларниң сүпити, сәһнә декорациялири һечқандақ тәләпкә җавап бәрмәйду. Умумән, пули барлар «микрофон тутуп» юлтуз болушқа башлиди. Шуниң үчүн биз, Райим Һәмраев, Шатлиқ Худайқулов, Нурум Әхмәтов вә Долқун Шавдунов бәшимиз бу ақивити яхшилиққа елип кәлмәйдиған әһвални дәрһал тохтитиш мәхситидә «Пәрваз» иҗрачилар бирләшмиси

қурдуқ. Шуниңдин кейин байиқи сәнъәт дуниясидики «тәртипсизликләргә» чәк қоюлди

дәп ишәшлик ейталаймән. Мәсилән, 2014 – 2015-жиллири бирләшмә тәрипидин тәйярланған «Баһар наваси» концерти яш нахшичи-сазәндиләргә һәқиқий концертниң қайси дәриҗидә вә қандақ уюштурулидиғанлиғини үлгә сүпитидә көрситилди. Буниңға шу концертта болған тамашибинларниң бәргән иҗабий баһаси толуқ испат болалиса керәк.

— Йеқинда өткүзүлгән «Яйра» дуэтиниң йәккә концертиму «Пәрвазниң» мәһсулати болса керәк?

— Әлвәттә. «Яйраниң» йәккә концертиға тәйярлиғимизму җиддий болди. Нәтиҗидә һәммимизниң һәмкарлиқта вә бамәслиһәт иш елип бериши түпәйли сәнъәт мухлислириға һәдийә қилмақчи болған барлиқ «сюрпризларни» өз дәриҗисидә өткүздуқ. Буниңдин ташқири, келәчәктә «Пәрвазниң» әзаси болған һәрбир сәнъәткарни мәйли у нахшичи яки сақи (тамада) болсун, уларни һәртәрәплимә қоллап-қувәтләш һәм мәлиләрни арилап, хәлиқ арисидин талантларни издәш нийитимизму йоқ әмәс. — «Рустәм Ниязов «Дияр» https://parvaz.kz/index.php/diyar топидин кәткидәк» дегән миш-миш тарқалди, бу растму?

— Топни ташлап кетишим әсла мүмкин әмәс. Лекин шәхсий һаятимда йүз бәргән бәзи әһвалларға мунасивәтлик паалийитимни тохтитип, бир-икки жилға «дәм елишқа» чиқип, әл қатарида йәр елип, өй селивалсаммекин дегән оюмниң болғини раст. Һәқиқити шуки, (бәзиләр «қара пиар» дәп ойлап қалмисун) кейинки вақитларда бираз қийнилип қалдим. Шуңлашқа азду-тола тирикчилигимни йолға селивелиш нийитим бар.

— Мәлумки, «Диярни» тойларғиму тәклип қилиду. Тойдики «хизмитиңлар» қиммәтму?

— Европида өткән тойларғиму тәклип қилди. Тарихий Вәтинимизгә бирнәччә қетим бардуқ. Әнди хизмитимизниң баһасиға кәлсәк, Алмута шәһиридә 1000 АҚШ доллири әтрапида, униңдин сиртқа чиқсақ, әлвәттә, баһа башқичә.

— Тойларда асасән қандақ нахша-сазларни тәләп қилиду? Демәкчи болғиним, һазир һәммиси эстрадиға көпирәк яндишип кәткәндәк, һаятий муңлуқ нахшиларға еһтияҗ барму?

— Биринчидин, той егилири пул төләп чақирғанлиқтин, уларниң райичә болушқа тиришимиз. Иккинчидин, һәрбир нахшиниң өз херидари бар. Ишәшлик ейталаймәнки, хәлқимиз сәнъәткә адил баһасини беришни билиду.

— Сөһбитиңгә рәхмәт.

Мәшүр САСИҚОВ.

http://uyguravazi.kazgazeta.kz/?p=20276